Cấu tạo decal gồm ba lớp xếp chồng lên nhau: lớp mặt để in và hiển thị nội dung, lớp keo nhạy áp lực để dán lên bề mặt, và lớp đế (giấy lót) có phủ chất chống dính để giữ keo sạch cho đến khi bóc ra sử dụng. Mỗi lớp có vật liệu và vai trò riêng, vì vậy khi chọn decal cần xem xét cả ba lớp chứ không chỉ chất liệu của mặt in.

Nhiều khách hàng khi đặt tem nhãn chỉ nêu loại giấy hoặc loại nhựa, trong khi keo và lớp đế cũng quyết định kết quả in, khả năng bám, cách bóc và cách gia công. Bài viết giải thích cấu tạo decal theo từng lớp, tác động lên khâu in và bế, cùng những lỗi hay gặp. Các bài khác về chất liệu và ứng dụng nằm trong chuyên mục kiến thức về chất liệu, ứng dụng và cách chọn decal.
Mục lục bài viết
- Decal có mấy lớp: tổng quan cấu tạo decal
- Lớp mặt decal: vật liệu quyết định cách in và nơi dán
- Lớp keo decal: kiểu keo quyết định độ bám
- Lớp đế decal (giấy lót decal): vai trò và các loại giấy đế
- Bế nửa và bế rời: cách gia công tác động lên từng lớp
- Cấu tạo decal ảnh hưởng thế nào đến in và gia công
- Lỗi thường gặp liên quan đến cấu tạo decal
- Hỏi đáp về cấu tạo decal
- Bước tiếp theo
Decal có mấy lớp: tổng quan cấu tạo decal
Khi tìm hiểu cấu tạo decal, cần nhớ rằng trong ngành in, decal là tên gọi chung của vật liệu tự dính: mặt sau của vật liệu có sẵn keo, chỉ cần bóc khỏi lớp đế và ép lên bề mặt cần dán, không phải quét hồ hay làm ướt. Câu hỏi decal có mấy lớp thường được trả lời là ba lớp cơ bản. Trên thực tế, một số dòng vật liệu có thêm lớp phủ bề mặt giúp mực bám, và sau khi in, sản phẩm có thể được cán thêm một lớp màng bảo vệ ở phía trên cùng. Các lớp phụ tùy từng dòng vật liệu và yêu cầu gia công, còn ba lớp dưới đây có mặt ở hầu hết mọi loại decal.

| Lớp | Vai trò | Các loại thường gặp | Lưu ý |
|---|---|---|---|
| Lớp mặt (lớp trên cùng) | Nhận mực in, quyết định hình thức, độ dày và khả năng chịu ẩm của tem nhãn | Giấy, nhựa PP, PVC, kraft, màng trong, xi bạc | Chất liệu mặt là thông tin chính khi nhận báo giá; cần nêu rõ loại và màu nền |
| Lớp keo (lớp giữa) | Giữ lớp mặt bám vào bề mặt cần dán | Keo vĩnh viễn, keo tháo được, keo cho bề mặt khó bám | Cần chọn theo bề mặt dán và mục đích sử dụng, không chọn theo thói quen |
| Lớp đế (giấy lót, lớp dưới cùng) | Giữ keo sạch, giúp bóc dễ, làm nền cho khâu cắt bế | Giấy đế trắng, giấy đế xanh (cách gọi thông dụng), đế màng nhựa ở một số dòng vật liệu | Bị bỏ đi sau khi dán; mặt tiếp xúc với keo được phủ chất chống dính |
Thứ tự các lớp và cách nhận biết
Khi xem cấu tạo decal từ trên xuống, lớp mặt nằm trên cùng, tiếp đến là lớp keo, cuối cùng là lớp đế. Khi bóc một tem, phần được bóc đi là lớp đế; phần ở lại trên bề mặt dán gồm lớp mặt và lớp keo. Cách phân biệt đơn giản là bóc thử một góc: lớp keo bám theo lớp mặt, còn mặt lớp đế thường trơn, không dính. Nếu keo bám lại trên lớp đế hoặc lớp mặt bị xé theo, vật liệu đang gặp vấn đề về bảo quản hoặc về chất lượng lớp chống dính.
Lớp mặt decal: vật liệu quyết định cách in và nơi dán
Lớp mặt decal là lớp duy nhất người dùng nhìn thấy, nên đây cũng là lớp được nhắc tên khi gọi loại decal: decal giấy, decal nhựa, decal kraft, decal trong, decal xi bạc. Vật liệu của lớp mặt quyết định mực in bám như thế nào, bề mặt bóng hay mờ, độ cứng khi dán lên bề mặt cong, và mức độ nhạy với nước. Các tên gọi này thuộc loại chất liệu; việc cung cấp ở dạng tờ hay cuộn chỉ là quy cách, không làm thay đổi bản chất của lớp mặt.
Lớp mặt bằng giấy
Decal giấy có lớp mặt là giấy, thường là giấy tráng hoặc giấy mờ để nhận mực in tốt. Dòng này phổ biến cho tem nhãn dán trên hộp, túi, chai lọ, tem phụ và tem niêm phong. Giấy có xu hướng nhạy với nước hơn màng nhựa, nên với nhãn có thể tiếp xúc ẩm, đơn vị đặt in thường cân nhắc cán màng hoặc chuyển sang lớp mặt bằng nhựa. Việc lựa chọn giữa hai hướng này được phân tích trong bài so sánh khi nào dùng decal giấy và khi nào dùng decal nhựa.
Lớp mặt bằng nhựa: PP và PVC
Nhựa PP (polypropylene) và PVC là hai loại màng nhựa thường được dùng làm lớp mặt. Màng nhựa ít thấm nước hơn giấy, bề mặt đồng đều, nên phù hợp với nhãn cần mặt in phẳng hoặc tiếp xúc với độ ẩm. PVC còn gặp nhiều ở decal quảng cáo dán trên bề mặt phẳng. Khi lớp mặt là nhựa, mực in và quy trình in cần tương thích với vật liệu, và lựa chọn cụ thể giữa các loại màng nên được xác nhận cùng nhà in theo mục đích sử dụng.
Kraft, màng trong, xi bạc và các lớp mặt đặc thù
Decal kraft có lớp mặt là giấy kraft màu nâu, bề mặt hơi xốp và màu nền ảnh hưởng đến màu mực: màu in lên nền nâu sẽ trầm hơn so với nền trắng. Sự khác nhau giữa hai loại giấy này được trình bày trong bài về chất liệu decal kraft và decal giấy. Decal trong có lớp mặt là màng nhựa trong suốt, nhìn xuyên được nền phía sau, vì vậy lớp keo cũng phải trong và dễ lộ nếu thi công không cẩn thận; nội dung cụ thể có trong bài decal trong là gì, cấu tạo, cách in và ứng dụng. Decal xi bạc có lớp mặt ánh kim loại, một số nơi còn gọi là decal thiếc. Decal vỡ có lớp mặt giòn, bị phá vỡ khi bóc ra nên không dán lại được, phù hợp làm tem niêm phong.
Lớp keo decal: kiểu keo quyết định độ bám
Lớp keo decal là lớp tạo ra tính tự dính của vật liệu. Đa số decal dùng keo nhạy áp lực (pressure sensitive adhesive): keo dính khi được ép lên bề mặt, không cần nước, nhiệt hay dung môi để kích hoạt. Gốc của keo có thể khác nhau, chẳng hạn gốc acrylic hoặc gốc cao su, và mỗi loại có đặc tính riêng về lực dính ban đầu, khả năng bám trên từng bề mặt. Khi cần chọn keo cho một ứng dụng cụ thể, cách làm hợp lý là yêu cầu mẫu thử trên đúng bề mặt dán.
Keo vĩnh viễn
Keo vĩnh viễn được thiết kế để bám chắc và không dùng với mục đích dán rồi gỡ ra. Khi bóc tem keo vĩnh viễn, lớp mặt thường bị rách hoặc để lại keo trên bề mặt. Đây là lựa chọn phổ biến cho tem nhãn sản phẩm dán một lần.
Keo tháo được
Keo tháo được có lực bám thấp hơn, cho phép bóc ra tương đối sạch hoặc dán lại, phù hợp với nhãn dán tạm hoặc nhãn cần thay theo từng đợt. Mức độ bóc sạch còn phụ thuộc vào bề mặt dán và thời gian dán.
Keo cho bề mặt khó bám
Một số bề mặt khó dán, chẳng hạn một số loại nhựa có bề mặt trơn, bề mặt nhám, bề mặt cong hoặc bề mặt có lớp dầu mỏng. Với các trường hợp này, nhà cung cấp vật liệu có dòng keo riêng với lực bám ban đầu cao hơn. Việc phân loại keo và cách đọc các thông số được trình bày chi tiết hơn trong bài keo dán trên decal là gì, các loại keo và cách hiểu thông số.
Những yếu tố ảnh hưởng đến độ bám
Độ bám của tem nhãn không chỉ do lớp keo quyết định. Bề mặt dán cần sạch, khô, không bụi và không dính dầu; độ nhám và độ cong của bề mặt cũng tác động đến diện tích tiếp xúc của keo. Nhiệt độ môi trường và lực ép khi dán cũng ảnh hưởng, còn lực bám của nhiều loại keo tăng dần sau khi dán. Vì vậy cần thử trên bề mặt thật trước khi đặt số lượng lớn.
Hiện tượng lộ keo ở mép tem
Lộ keo là hiện tượng keo bị đẩy ra mép lớp mặt, làm mép tem dính bẩn hoặc dính vào nhau khi xếp chồng, cuộn; dễ thấy nhất ở decal trong. Nguyên nhân liên quan đến loại keo, độ dày lớp keo, áp lực khi cuộn và điều kiện bảo quản, như được phân tích trong bài decal trong có bị lộ keo không.
Lớp đế decal (giấy lót decal): vai trò và các loại giấy đế
Lớp đế decal, hay còn gọi là giấy lót decal, là lớp nằm dưới cùng của vật liệu. Đây là lớp mà người dùng cuối cùng bóc bỏ, nên dễ bị xem nhẹ, trong khi vai trò của lớp này trong sản xuất khá quan trọng.

Vai trò của lớp đế
Lớp đế có bốn vai trò chính. Thứ nhất, bảo vệ mặt keo khỏi bụi và khỏi việc dính vào các vật khác trong quá trình vận chuyển, lưu kho. Thứ hai, nhờ lớp chống dính phủ trên mặt tiếp xúc với keo, người dùng bóc tem ra dễ dàng mà không làm hỏng lớp keo. Thứ ba, đóng vai trò nền khi cắt bế: dao bế cắt qua lớp mặt và lớp keo, còn lớp đế giữ các tem liền trên cuộn hoặc tờ. Thứ tư, nâng đỡ lớp mặt mỏng khi vật liệu đi qua máy in hoặc máy dán nhãn tự động, giúp vật liệu giữ được độ phẳng.
Các loại giấy đế thường gặp
Trên thị trường, giấy đế decal thường được gọi theo màu, phổ biến là đế trắng và đế xanh. Đây là cách gọi thông dụng của người làm nghề, không phải tên tiêu chuẩn, và màu của lớp đế không cho biết chất lượng của vật liệu. Chất lượng của lớp đế phụ thuộc vào độ phẳng, độ đồng đều của lớp chống dính và độ bền khi cắt bế; những yếu tố này cần được đánh giá qua mẫu thực tế. Ngoài giấy, một số dòng vật liệu dùng màng nhựa làm lớp đế, thường gặp ở các vật liệu cần độ phẳng cao.
Bế nửa và bế rời: cách gia công tác động lên từng lớp
Bế là công đoạn cắt tem theo hình dạng bằng khuôn dao. Với vật liệu decal, vị trí dao đi đến quyết định lớp đế còn nguyên hay bị cắt đứt, và đây là điểm phân biệt giữa bế nửa và bế rời. Cả hai cách đều cho ra thành phẩm khác nhau, nên cần thống nhất với nhà in ngay từ đầu.
| Tiêu chí | Bế nửa | Bế rời |
|---|---|---|
| Dao cắt đến đâu | Cắt xuyên lớp mặt và lớp keo, dừng ở lớp đế | Cắt xuyên cả ba lớp |
| Lớp đế sau khi bế | Còn nguyên, các tem nằm liền trên đế | Bị cắt, mỗi tem là một miếng rời |
| Phần thừa quanh tem | Được bóc đi (phế liệu), tem ở lại trên đế | Là phần bỏ đi khi tách khỏi khổ giấy |
| Cách sử dụng | Bóc từng tem khỏi đế khi dùng; phù hợp cuộn dùng cho máy dán nhãn | Dùng như từng miếng riêng, phổ biến cho sticker rời |
| Điểm cần kiểm tra | Độ sâu dao: quá nông tem không tách, quá sâu làm đứt lớp đế | Mép cắt và độ phẳng của từng miếng |
Độ sâu dao phụ thuộc vào tổng độ dày của lớp mặt và lớp keo. Nếu dao đi quá nông, lớp mặt chưa đứt hẳn và phần thừa không bóc được trọn vẹn; nếu dao đi quá sâu, lớp đế bị đứt từng đoạn, cuộn dễ đứt khi chạy qua máy dán nhãn. Lớp đế quá mỏng hoặc không đều làm khâu này khó điều chỉnh hơn. Xưởng thực hiện công đoạn bế tại xưởng; yêu cầu hình dạng và kiểu bế cụ thể của từng đơn hàng được xác nhận khi báo giá.
Cấu tạo decal ảnh hưởng thế nào đến in và gia công
Cấu tạo decal tác động trực tiếp đến cách in và các khâu hoàn thiện. Cùng một thiết kế nhưng đổi lớp mặt, loại keo hoặc lớp đế thì kết quả in, cách cắt bế và cách sử dụng đều có thể thay đổi.
Độ dày và độ phẳng của vật liệu
Tổng độ dày của ba lớp quyết định vật liệu chạy qua máy in có trơn tru hay không: vật liệu quá mỏng dễ nhăn, vật liệu cong hoặc quăn mép dễ kẹt và lệch vị trí in. Lớp mặt càng cứng thì càng khó ép sát lên bề mặt cong, trong khi lớp mặt mềm dễ dán hơn nhưng dễ giãn khi thao tác.
Chịu nhiệt khi in laser
Máy in laser cố định mực bằng trục sấy nóng. Nếu lớp keo hoặc lớp mặt không phù hợp với nhiệt độ này, keo có thể mềm ra, thấm vào máy hoặc làm nhăn tờ. Vì vậy, giấy decal dùng cho máy in văn phòng thường ghi rõ dòng máy phù hợp, và chỉ nên dùng đúng loại máy được nhà sản xuất khuyến nghị. Máy in phun lại cần lớp mặt có khả năng nhận mực phun. Nội dung này được trình bày kỹ hơn trong bài giấy decal A4 là gì, cấu tạo, phân loại và cách dùng với máy in văn phòng.
Cán màng thêm một lớp ở phía trên
Khi cán màng, mặt in được phủ thêm một lớp màng bóng hoặc mờ. Lớp màng này không thuộc ba lớp cơ bản nhưng cộng thêm vào độ dày, thay đổi cảm quan của tem và bảo vệ mặt in khỏi trầy xước khi thao tác. Với tem nhỏ, mép màng cần được cắt đồng bộ với mép lớp mặt khi bế.
Decal tờ và decal cuộn
Cả hai dạng đều có ba lớp và khác nhau ở cách cung cấp: dạng tờ (như khổ A4) thuận tiện cho số lượng nhỏ, dạng cuộn dùng cho tem nhãn số lượng lớn và máy dán nhãn tự động, trong đó lớp đế là dải mang các tem chạy qua máy. Xưởng sản xuất decal bằng in offset và in kỹ thuật số, lựa chọn phương pháp tùy số lượng và yêu cầu của từng đơn hàng.
Lỗi thường gặp liên quan đến cấu tạo decal
Nhiều sự cố với tem nhãn đến từ việc chọn chưa phù hợp một trong ba lớp.

- Nhầm lớp đế với lớp mặt. Có hai tình huống: in lên nhầm mặt khi nạp tờ vào máy in, và gọi tên vật liệu theo màu lớp đế (ví dụ “decal đế xanh”) mà không nêu chất liệu lớp mặt. Tình huống thứ hai khiến báo giá và vật liệu không khớp nhau. Khi yêu cầu, cần nêu rõ lớp mặt là giấy, nhựa PP, PVC, kraft, trong hay xi bạc.
- Keo bám lên lớp đế do bảo quản. Vật liệu để ở nơi nóng, ẩm hoặc bị đè nặng lâu ngày có thể khiến keo bám chặt vào lớp chống dính, làm tem khó bóc hoặc rách. Vật liệu nên được giữ ở nơi khô ráo, thoáng mát, tránh ánh nắng trực tiếp và tránh chồng vật nặng lên cuộn hoặc tờ.
- Bóc lớp đế quá sớm. Khi bóc đế trước lúc dán và để tem đã mất lớp đế trong thời gian dài, lớp keo dễ dính bụi và giảm độ bám, tem còn dễ dính vào nhau. Lớp đế nên được bóc ngay khi dán từng tem.
- Chọn keo không phù hợp với bề mặt dán. Keo vĩnh viễn thông thường dán lên bề mặt trơn, nhám hoặc cong có thể bị bong mép. Trường hợp này cần xác định bề mặt trước và thử mẫu.
Thông tin nên xác định trước khi đặt in
Để nhà in xác định đúng vật liệu, đơn vị đặt in nên chuẩn bị sẵn các thông tin sau: chất liệu lớp mặt mong muốn và màu nền; bề mặt dán (chất liệu, nhẵn hay nhám, phẳng hay cong, có tiếp xúc ẩm hoặc dầu không); loại keo cần dùng (dán chắc, dán tạm hoặc cho bề mặt khó bám); dạng cung cấp (tờ hoặc cuộn); kiểu bế (bế nửa hoặc bế rời); có cán màng hay không; kích thước, số lượng và file thiết kế. Với các dòng tem nhãn dán trên bao bì, dịch vụ in decal giấy theo yêu cầu là điểm bắt đầu thông thường. Xưởng nhận decal giấy và decal kraft từ 200 tem, tem vỡ từ 500 tem; các lựa chọn vật liệu khác được xác nhận khi báo giá.
Cần tư vấn in decal?
Gửi kích thước, số lượng và hình ảnh sản phẩm để xưởng In An Anh đề xuất chất liệu, phương án gia công và báo giá phù hợp.
Hỏi đáp về cấu tạo decal
Decal có mấy lớp và gồm những lớp nào?
Decal có ba lớp cơ bản gồm lớp mặt, lớp keo và lớp đế. Lớp mặt nhận mực in, lớp keo giúp tem bám vào bề mặt, lớp đế giữ keo sạch và hỗ trợ khâu bóc, cắt bế. Một số dòng vật liệu có thêm lớp phủ bề mặt, và sau khi in, sản phẩm có thể được cán thêm một lớp màng.
Giấy lót decal có vai trò gì, có thể bỏ đi không?
Giấy lót bảo vệ lớp keo, giúp tem bóc dễ và là nền để dao bế cắt các tem liền trên cuộn hoặc tờ. Phần lớn decal đều cần lớp đế để vận hành qua máy in, máy bế và máy dán nhãn; loại nhãn không có giấy lót dành cho thiết bị chuyên dụng là nhóm riêng, cần xác nhận với nhà in khi có nhu cầu.
Giấy đế xanh và giấy đế trắng khác nhau thế nào?
Đế xanh và đế trắng là cách gọi theo màu trong nghề, không phải tên tiêu chuẩn. Màu của lớp đế không phản ánh trực tiếp chất lượng vật liệu. Điều cần so sánh là độ phẳng, độ đồng đều của lớp chống dính và khả năng bóc, bế trên mẫu thực tế, vì vậy nên đánh giá qua mẫu thay vì chỉ dựa vào tên gọi.
Cấu tạo decal giấy và decal nhựa khác nhau ở lớp nào?
Khác biệt chủ yếu ở lớp mặt: decal giấy dùng mặt giấy, decal nhựa dùng màng nhựa như PP hoặc PVC. Lớp keo và lớp đế có thể giống nhau hoặc khác nhau tùy từng dòng vật liệu. Vì vậy, khi so sánh hai loại, cần xem cả khả năng chịu ẩm, độ cứng của lớp mặt và loại keo đi kèm.
Bước tiếp theo
Sau khi nắm cấu tạo decal ba lớp, đơn vị đặt in có thể tìm hiểu thêm về phân loại tem decal và cách chọn vật liệu theo vị trí dán qua các bài sau.
- In decal quảng cáo: chọn decal giấy, decal nhựa và gia công theo vị trí dán
- Tem decal là gì? Cấu tạo, phân loại và ứng dụng của tem decal
- Ứng dụng của decal giấy trong in ấn: tem nhãn, niêm phong, tem phụ
Dịch vụ liên quan và khách hàng phù hợp
Dịch vụ liên quan: In decal, In tem nhãn theo yêu cầu và In sticker.
Phù hợp với: cửa hàng, thương hiệu và xưởng sản xuất cần dán nhãn lên chai lọ, hộp, túi hoặc bề mặt kính, nhựa.
Đặt in: gửi kích thước, số lượng và hình ảnh sản phẩm qua Zalo 0934 510 662 để nhận phương án và báo giá.
Đơn vị cần trao đổi thêm về nội dung bài viết có thể liên hệ qua Zalo 0934 510 662 hoặc hotline 0934 510 662. Xưởng làm việc 8h00–18h00, Thứ Hai đến Thứ Bảy.
